Atrakcje zimowe · Podhale i Spisz
Kulig z ogniskiem na Podhalu
Sanie zaprzężone w konie, dzwonki, skrzypiący śnieg, a na koniec ognisko z kiełbaskami i gorącą herbatą. Do tego opowieść o zbójnikach, Tatrach i dawnych kuligach.
Kulig organizuję w okolicach Bukowiny Tatrzańskiej, Białki i Jurgowa – dla rodzin, znajomych, firm i szkół.
- Jak wygląda: zbiórka u gospodarza, przejazd saniami konnymi, ognisko z kiełbaskami i ciepłymi napojami, gawęda przewodnika. Na życzenie kapela góralska i pochodnie.
- Kiedy: zimą, gdy leży śnieg – zwykle od grudnia do marca. Bez śniegu jedziemy wozami lub bryczkami na kołach.
- Dla kogo: rodziny z dziećmi, grupy znajomych, firmy, szkoły, wesela, urodziny i jubileusze.
- Cena: zależy od liczby sań, menu przy ognisku i dodatków. Wycenę dostaniesz zwykle tego samego dnia.
Jak wygląda kulig z ogniskiem – krok po kroku
Spotkanie u gospodarza
- zbiórka w umówionym miejscu (dojazd własny, autokarem albo busem)
- przywitanie i krótka odprawa: jak wsiadać, gdzie siedzieć, czego nie robić przy koniach
- koce na sanie i chwila na zdjęcia z końmi
Przejazd saniami
- jazda zaprzęgami po polanach i drogach z widokiem na Tatry
- dzwonki przy uprzęży i – wieczorem – pochodnie na terenie otwartym
- po drodze krótka gawęda: skąd się wziął kulig i co ma wspólnego z karnawałem
Ognisko i poczęstunek
- kiełbaski z ogniska, chleb, ciepła herbata – menu można rozszerzyć (np. kwaśnica, oscypek)
- opowieści o zbójnikach z Podhala i Spisza, legendy o Tatrach
- na życzenie: kapela góralska, nauka przyśpiewek, konkursy dla dzieci
Powrót
- przejazd saniami na miejsce zbiórki
- czas na pożegnanie z końmi i woźnicami
- na życzenie: dalszy wieczór w karczmie – biesiada z góralami
Warianty kuligu
Krótszy przejazd, ognisko za dnia lub o zmroku, zabawy dla dzieci. Dla małych grup i rodzin z dziećmi.
Po zmroku, przy pochodniach na otwartym terenie i z gwiazdami nad Tatrami. Najbardziej klimatyczny wariant.
Muzyka na żywo przy ognisku albo kontynuacja wieczoru w karczmie. Dobre na integracje, wesela i jubileusze.
Zobacz →🏢Kulig dla firmKulig jako punkt programu wyjazdu integracyjnego – z poczęstunkiem i animacjami.
Zobacz →🏫Kulig dla szkółKulig z gawędą o tradycji, w ramach wycieczki szkolnej (poza feriami – takie są przepisy dla szkół).
Zobacz →🛞Kulig na kołachGdy nie ma śniegu: wozy lub bryczki na kołach i ognisko. Latem – przejażdżka bryczką z ogniskiem.
Zobacz →Skąd się wziął kulig? Trochę historii
Kulig to staropolska zabawa karnawałowa. Sąsiedzi zbierali się zimą, jechali saniami od dworu do dworu i u każdego gospodarza ucztowali i tańczyli, a potem zabierali go ze sobą dalej. Opisał to w XVIII w. ks. Jędrzej Kitowicz:
Zygmunt Gloger w Encyklopedii staropolskiej przytacza opis królewskiego kuligu z Warszawy z 20 stycznia 1695 r.: 107 sań gości, 10 sań z muzyką, a na koniec powrót do miasta „przy świetle 800 pochodni”.[2] Zauważa też, że kulig – „gdy sanna dopisała a młodzież nie była na wojnie” – urządzano co roku „w każdej prawie okolicy czy powiecie”.
Bezpieczeństwo, konie i przepisy
Dobry kulig to taki, po którym zadowoleni są i goście, i konie. Dlatego trzymam się kilku zasad – część z nich wynika wprost z przepisów:
- Konie mają prawo do odpoczynku. Ustawa o ochronie zwierząt zakazuje m.in. przeciążania zwierząt, „zmuszania do wyczerpującego kłusu lub galopu zwierząt ciągnących ładunek” i nakazuje zapewnić im w ciągu doby wypoczynek (art. 14). Dlatego jedziemy spokojnie, a liczbę osób na saniach ustala woźnica.[4]
- Ognisko i pochodnie – nie w lesie. W lasach i do 100 m od ich granicy zabronione jest „rozniecanie ognia poza miejscami wyznaczonymi do tego celu przez właściciela lasu lub nadleśniczego” oraz „korzystanie z otwartego płomienia” (art. 30 ust. 3 ustawy o lasach). Ognisko palimy w miejscu do tego przygotowanym, a pochodnie zapalamy na otwartym terenie.[5]
- Nie w parku narodowym. W parkach narodowych i rezerwatach obowiązuje zakaz „palenia ognisk (…) oraz używania źródeł światła o otwartym płomieniu”, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych przez dyrektora parku (art. 15 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie przyrody). Kulig z ogniskiem odbywa się więc poza TPN.[6]
- Dzieci siedzą w środku sań, między dorosłymi. Nie wsiadamy i nie wysiadamy w czasie jazdy, nie podchodzimy do koni od tyłu.
- Pogoda: przy silnym wietrze, zawiei lub oblodzeniu zmieniamy plan albo termin.
- ciepłe, nieprzemakalne buty – część czasu stoisz przy ognisku na śniegu
- kurtka zimowa, czapka, rękawiczki (druga para się przyda), szalik lub komin
- ciepłe skarpety i bielizna termiczna – w saniach siedzi się bez ruchu
- dla dzieci: kombinezon narciarski
- na wieczorny kulig: latarka czołowa
Koce na sanie zapewnia gospodarz.
Kulig i co dalej? Połącz atrakcje
Spacer na rakietach śnieżnych z widokiem na Tatry, a wieczorem kulig.
Zobacz →♨️Po kuligu: termyBiałka, Bukowina, Chochołów, Szaflary – rozgrzewka w ciepłej wodzie.
Zobacz →🎻Wieczór: biesiadaKolacja góralska z kapelą na żywo.
Zobacz →⛪Jurgów i SpiszDrewniany kościół z 1675 r., szałasy na Podokólnem, Zagroda Sołtysów.
Zobacz →Mieszkam na Spiszu, kilka kilometrów od Białki i Bukowiny. Atrakcje układam tak, żeby łączyły góralską zabawę z opowieścią o regionie: legendami, historią i przyrodą. Kulig, ognisko czy warsztaty realizuję razem z miejscowymi gospodarzami, woźnicami i twórcami, a sam prowadzę gawędę i część wycieczkową.
📞 +48 533 566 312 · ✉️ adriansierociuk@gmail.com – zwykle odpowiadam z wyceną tego samego dnia.
Zapytaj o atrakcję na Podhalu
Wpisz, co wiesz – resztę ustalimy telefonicznie. Formularz niczego nie wysyła sam: przygotuje gotowy e-mail albo tekst do skopiowania.
Skopiowano – wklej treść do wiadomości lub SMS-a.
Najczęstsze pytania
Ile trwa kulig z ogniskiem?
Najczęściej 2–3 godziny razem z ogniskiem: około godziny jazdy saniami i godzina lub dłużej przy ognisku. Czas dopasowuję do grupy – z małymi dziećmi krócej, na integracji dłużej, z kapelą.
Kiedy odbywają się kuligi na Podhalu?
Gdy leży śnieg, zwykle od grudnia do marca. Przy braku śniegu proponuję kulig na kołach – wozami lub bryczkami – z tym samym ogniskiem.
Czy kulig jest bezpieczny dla dzieci?
Tak, jeśli odbywa się saniami konnymi, spokojnym tempem, a dzieci siedzą między dorosłymi. Nie organizuję kuligów za samochodem, quadem ani skuterem – Prawo o ruchu drogowym zabrania ciągnięcia za pojazdem osób na sankach.
Ile kosztuje kulig z ogniskiem?
Cena zależy od liczby osób i sań, długości przejazdu, menu przy ognisku i dodatków (kapela, pochodnie, transport). Napisz lub zadzwoń z liczbą osób i terminem – odpowiem z wyceną.
Czy można zrobić kulig z ogniskiem w Tatrzańskim Parku Narodowym?
Nie. Ustawa o ochronie przyrody zakazuje w parkach narodowych palenia ognisk i używania otwartego płomienia poza miejscami wyznaczonymi przez dyrektora parku. Kuligi z ogniskiem odbywają się na Podhalu i Spiszu poza TPN.
Gdzie jest kulig – w Zakopanem czy w Bukowinie?
Kuligi organizuję głównie w okolicach Bukowiny Tatrzańskiej, Białki Tatrzańskiej i Jurgowa, kilkanaście–kilkadziesiąt minut jazdy od Zakopanego. Dokładne miejsce zbiórki podaję przy rezerwacji.
Źródła
- Kitowicz J. Opis obyczajów i zwyczajów za panowania Augusta III, § „O Zapustach i Kuligach” (wyd. Poznań 1840). Wikiźródła. link
- Gloger Z. Encyklopedia staropolska ilustrowana, t. III, hasło „Kulig” (wyd. 1900–1903). Wikiźródła. link
- Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. 2024 poz. 1251 z późn. zm.) – art. 60 ust. 2 pkt 4. link
- Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.j. Dz.U. 2023 poz. 1580 z późn. zm.) – art. 6 ust. 2 pkt 3, art. 14. link
- Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j. Dz.U. 2026 poz. 663) – art. 30 ust. 3. link
- Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1315) – art. 15 ust. 1 pkt 10. link
Cytaty z tekstów historycznych podaję w pisowni oryginalnej. Przepisy w brzmieniu z października 2026 r.