Pogórze Spisko-Gubałowskie – Pasmo Gubałowskie, Pogórze Skoruszyńskie, Bukowińskie (Gliczarowskie) i Spiskie

Część	Granice	Najwyższy punkt (PL)	Co warto wiedzieć
Pogórze Skoruszyńskie	między Orawicą a Czarnym Dunajcem, prawie w całości na Słowacji	Magura Witowska 1233 m	na Słowacji najwyższa jest Skoruszyna (1314 m); Słowacy nie wyróżniają tego pogórza[2]
Pogórze Gubałowskie (Pasmo Gubałowskie)	od Czarnego Dunajca po Biały Dunajec	Palenica Kościeliska 1183 m	Butorowy Wierch 1160 m, Gubałówka 1126 m; tu leży Ząb – najwyżej położona wieś w Polsce[1]
Pogórze Bukowińskie (Gliczarowskie)	od Białego Dunajca po Białkę	Cyrhla nad Białką 1158 m	Głodówka i Wierchporoniec – najpiękniejsze panoramy Tatr Wysokich[3]
Pogórze Spiskie	na wschód od Białki	Górków Wierch 1046 m	słowacka część to Magura Spiska z Rzepiskiem 1259 m[1]

Pasmo Gubałowskie

Pasmo Gubałowskie to dla większości turystów po prostu „Gubałówka”. Tymczasem sama Gubałówka (1126 m) jest dopiero trzecia co do wysokości – wyższe są Palenica Kościeliska (1183 m) i Butorowy Wierch (1160 m).^[1] Grzbiet ciągnie się od doliny Czarnego Dunajca po dolinę Białego Dunajca, a jego południowe stoki opadają stromo do Rowu Podtatrzańskiego.

Zabudowa na Pogórzu sięga nie tylko den dolin, ale także stoków i wierzchowiny – aż do wysokości ok. 1100 m.^[1] Na grzbiecie leży Ząb, uważany za najwyżej położoną wieś w Polsce. Z grzbietu prowadzi popularny szlak z Gubałówki przez Butorowy Wierch na Palenicę Kościeliską i dalej ku Witowowi.

Pogórze Skoruszyńskie

Najbardziej na zachód wysunięta część Pogórza Spisko-Gubałowskiego leży niemal całkowicie na Słowacji. W polskim podziale wyróżnia się w nim Orawicko-Witowskie Wierchy z Magurą Witowską (1233 m) na granicy, między doliną Siwej Wody, Czarnym Dunajcem a Bramą Orawską, oraz położone w całości na Słowacji Skoruszyńskie Wierchy ze Skoruszyną (1314 m). Słowacy nie wydzielają tego pogórza – w ich regionalizacji to Skorušinské vrchy w Średnich Beskidach.^[2]

Pogórze Bukowińskie, czyli Gliczarowskie

Nazwa pochodzi od Bukowiny Tatrzańskiej albo od Gliczarowa. Pogórze przylega bezpośrednio do Tatr – ścisłe wyznaczenie granicy nie jest możliwe; umownie przyjmuje się Drogę Oswalda Balzera. Składa się z dwóch grzbietów rozdzielonych Porońcem: krótszego Zgorzeliskowego Działu i dłuższego Brzegowskiego Działu, którym przez Głodówkę biegnie szosa z Bukowiny na Łysą Polanę. Najwyższa jest Cyrhla nad Białką (1158 m).^[3]

Północna, dolna część pogórza nie wygląda już jak pogórze – jest równinna i pokryta stożkami napływowymi ostatniego zlodowacenia. Według Kondrackiego pogórze sięga jednak aż do pasa wapiennych skałek.^3] Więcej o stożkach – na stronie [Rów Podtatrzański i stożki napływowe.

Pogórze Spiskie

Na wschód od Białki zaczyna się Spisz. Polska część pogórza kulminuje w Górkowym Wierchu (1046 m), a słowacka – zwana Magurą Spiską – w Rzepisku (1259 m). W lasach Pogórza Spiskiego utworzono rezerwat Niebieska Dolina.^1] Na Pogórzu Spiskim leży mój Jurgów – zobacz [Jurgów i polski Spisz.

Skałki na północnym skraju

Północna granica Pogórza Gubałowskiego i Bukowińskiego z Kotliną Orawsko-Nowotarską biegnie wzdłuż linii tektonicznej z licznymi skałkami wapiennymi: Żdżar w Maruszynie (773 m), Cisowa Skała (668 m) i Obłazowa (670 m) pod Nową Białą, Ranisberg koło Szaflar. Wokół Skałki Rogoźnickiej (708 m) utworzono rezerwat.^[1]

Rośliny i krajobraz

Pogórze jest silnie zaludnione, a lasy w polskiej części zostały mocno przetrzebione – słowacka część jest lepiej zalesiona. Z bardzo rzadkich w Karpatach gatunków rosną tu m.in. bagno zwyczajne, podejźrzon rutolistny, storczyk drobnokwiatowy, tojad Kotuli, widlicz Isslera i zarzyczka górska.^1] Na łąkach Pogórza latem kwitnie mieczyk dachówkowaty – o łąkach mieczykowych piszę na stronie [Storczyki i łąka mieczykowa.

Sprawdź się

Najczęstsze pytania

Z jakich części składa się Pogórze Spisko-Gubałowskie?

Z Pogórza Skoruszyńskiego, Pogórza Gubałowskiego (Pasma Gubałowskiego), Pogórza Bukowińskiego (Gliczarowskiego) i Pogórza Spiskiego.

Jaki jest najwyższy szczyt Pasma Gubałowskiego?

Palenica Kościeliska (1183 m). Butorowy Wierch ma 1160 m, a Gubałówka 1126 m.

Co to jest Pogórze Gliczarowskie?

To inna nazwa Pogórza Bukowińskiego – części Pogórza Spisko-Gubałowskiego między dolinami Białego Dunajca i Białki, z Cyrhlą nad Białką (1158 m) jako najwyższym szczytem.

Gdzie najlepiej oglądać panoramę Tatr z Pogórza?

Z Gubałówki i Butorowego Wierchu, z Głodówki i Wierchporońca na Pogórzu Bukowińskim oraz ze wzgórz nad Jurgowem i Czarną Górą na Spiszu.

---

Źródła