Wielka Korona Tatr · nr 11 z 14 · Cztery turnie i Klimek Bachleda
Staroleśny Szczyt – 2489 m n.p.m.
Czterowierzchołkowy szczyt nad Doliną Wielicką i Staroleśną. Najwyższe turnie noszą imiona Klimka Bachledy i Jana Bachledy Tajbra, którzy w 1892 r. wprowadzili na szczyt Tetmajera i Boya-Żeleńskiego.
- 2489 m (wcześniej 2492 lub 2476 m), boczna grań od Małej Wysokiej, Słowacja.
- Brak szlaku. Dostęp tylko z horským vodcom [2].
- Drogi od Śląskiego Domu: pod Rogatą Turnią, przez Zwodną Ławkę albo granią z Małej Wysokiej przez Zwodną Ławkę; przewyższenie ok. 800 m [2].
- Pierwsze wejście: 14 sierpnia 1892 r.; zimą 15 lutego 1906 r.
Nazwy: słow. Bradavica, niem. Warze, węg. Bibircs. Staroleśny Szczyt jest 11. co do wysokości szczytem Wielkiej Korony Tatr – listy 14 szczytów wyższych niż 8000 stóp (2438,4 m) i wybitnych na co najmniej 100 m [3].
Położenie i topografia
Kulminację tworzą dwie pary turni rozdzielone Klimkowymi Wrótkami (2454 m): zachodnia Pawłowa (2473 m) i Kwietnikowa (2476 m) oraz wschodnia Klimkowa (2489 m) i Tajbrowa (2489 m). Najnowsze pomiary lidarowe pokazały, że minimalnie wyższa jest Tajbrowa. Ściana od strony Doliny Staroleśnej ma ok. 400 m i słynie z lawin kamiennych [1].
Drogi wejścia i przejście
- Od Śląskiego Domu w Dolinie Wielickiej prowadzi kilka dróg: pod Rogatą Turnią, przez Zwodną Ławkę albo granią z Małej Wysokiej i dalej przez Zwodną Ławkę. Przewyższenie ok. 800 m [2]. Na Małą Wysoką prowadzi żółty szlak z Polskiego Grzebienia [4].
- Do Śląskiego Domu i Schroniska Zbójnickiego w Dolinie Staroleśnej prowadzą znakowane szlaki, ale na sam szczyt – już nie. Wejście tylko z horským vodcom [2].
- Z horským vodcom – od 1 stycznia 2026 r. na Słowacji prowadzić klientów poza znakowanymi szlakami i na drogach wspinaczkowych może wyłącznie horský vodca, czyli licencjonowany przewodnik wysokogórski (np. IVBV) [5].
- Samodzielnie – tylko jako wspinacz. Trzeba być członkiem krajowego związku wspinaczkowego (w Polsce np. PZA), mieć sprzęt i znać teren, a przed wyjściem zarejestrować się online na stronie TANAP. Na drogach o trudności I–II+ wymagane jest też zaświadczenie o ukończeniu szkolenia podstawowego [4].
- Pora dnia: od 1 czerwca do 31 października wspinaczka tylko za dnia, od 1 listopada do 15 kwietnia w godz. 5:00–19:00 [4].
- Polski przewodnik tatrzański nie ma uprawnień do prowadzenia poza szlakami po słowackiej stronie. Wejście poza szlakiem bez spełnienia tych warunków grozi mandatem.
Historia zdobywania
- 14 sierpnia 1892: pierwsze wejście – Kazimierz Tetmajer, Tadeusz Boy-Żeleński, Edward i Jan Koelichenowie, Franciszek Krzyształowicz z przewodnikami Klemensem Bachledą, Janem Bachledą Tajbrem, Józefem Haziakiem i Janem Obrochtą Tomkowym. Klimek Bachleda sam przepatrzył i pokonał końcowy odcinek, a potem wprowadził resztę [1].
- 11 i 17 lipca 1896: pierwsze wejścia na Kwietnikową i Pawłową Turnię [1].
- Zimą: 15 lutego 1906 r. – Ernst Dubke, Alfred Martin z przewodnikami Johannem Breuerem i Johannem Franzem, na wszystkie cztery kulminacje [1].
Ciekawostki i nazwa
- Nazwa pochodzi od spiskiej wsi Stara Leśna. Słowacka Bradavica znaczy „brodawka” – to tłumaczenie nazwy niemieckiej (Warze) i węgierskiej [1].
- Dawniej szczyt nazywano Wysoką – stąd nazwa sąsiedniej, niższej Małej Wysokiej [1].
- Dwie najwyższe turnie upamiętniają zakopiańskich przewodników: Klimka Bachledę i Jana Bachledę Tajbra [1].
Na Staroleśny Szczyt wejście poza szlakiem prowadzi wyłącznie licencjonowany horský vodca. Pomagam ułożyć plan Wielkiej Korony, dobrać kolejność szczytów i przygotować się kondycyjnie na polskich szlakach. Kto prowadzi na Słowacji, potwierdzam przy rezerwacji.
Zapytaj o Staroleśny Szczyt
Formularz niczego nie wysyła sam – przygotuje gotowy e-mail albo tekst do skopiowania.
Skopiowano – wklej treść do wiadomości lub SMS-a.
Najczęstsze pytania
Ile metrów ma Staroleśny Szczyt?
Staroleśny Szczyt ma 2489 m n.p.m. i jest 11. co do wysokości szczytem Wielkiej Korony Tatr.
Czy na Staroleśny Szczyt prowadzi szlak?
Nie. Na Staroleśny Szczyt nie prowadzi znakowany szlak. Wejść można tylko z horským vodcom (licencjonowanym przewodnikiem wysokogórskim) albo jako zarejestrowany wspinacz, członek związku wspinaczkowego, zgodnie z regulaminem TANAP.
Kto pierwszy wszedł na Staroleśny Szczyt?
14 sierpnia 1892 r.; zimą 15 lutego 1906 r.
Wróć do listy: Wielka Korona Tatr – wszystkie 14 szczytów.
Źródła
- Wikipedia (pl): „Staroleśny Szczyt” (dostęp 21.10.2026). link
- Wikipedia (sk): „Bradavica (vrch vo Vysokých Tatrách)” (dostęp 21.10.2026). link
- Wikipedia (pl): „Wielka Korona Tatr” – kryteria P. Mielusa (1998), pomiary lidarowe, rekordy (dostęp 21.10.2026). link
- Vyhláška Okresného úradu Prešov č. 26/2023 V. v. SR o Návštevnom poriadku Tatranského národného parku (Vestník vlády SR, 20.11.2023, w mocy od 15.12.2023) – sezonowe zamknięcia szlaków (zał. 3) i warunki uprawiania taternictwa (§ 6). link
- Zákon č. 544/2002 Z. z. o Horskej službe (SK), w brzmieniu od 1.01.2026 – prowadzenie poza szlakami i wspinaczka z klientem tylko przez horského vodcu; prowadzenie po szlakach – horský sprievodca. link
Wysokości według aktualnych haseł Wikipedii; starsze pomiary podano w nawiasach. Przepisy – stan na październik 2026 r.